Qashqadaryodagi geotermal quduqlar atrofida issiqlik tarqalishi modellashtirildi

To‘rtta geotermal manba modellashtirilganda, o‘rganilgan 50–75 °C oralig‘ida manba harorati ortgan sari tuproqdagi harorat gradienti keskinlashib, issiqlik kengroq tarqalishi ma’lum bo‘ldi.

2026-yil 27-mart

Modellashtirilgan harorat maydoni: 20 × 20 metrlik to‘rda quduq o‘rnidagi yorqin dog‘ 10 metr masofada binafsha rangga o‘tib boradi — Qashqadaryo viloyatidagi «Muborak» geotermal manbai qudug‘i atrofida modellashtirilgan harorat maydoni, manba harorati 50 °C. Manba: Toshmamatov va Faiziev (2026), 1-rasm (CC BY 4.0). Asl hujjat

Qarshi davlat texnika universitetidan B.M. Toshmamatov va Qarshi davlat universitetidan T.A. Fayziyev COMSOL Multiphysics dasturi yordamida Qashqadaryo viloyatidagi geotermal quduqlar atrofidagi tuproqda issiqlik uzatilishini modellashtirdi. Maqola 2026-yil 27-martda «Muqobil energetika» (Alternative Energy) jurnalida chop etilgan.

Modellar «Muborak», «Otquduq», «Chiroqchi» va «Qarliq» geotermal manbalarini qamrab oladi. O‘rganilgan 50–75 °C oralig‘ida manba haroratining ko‘tarilishi tuproqdagi harorat gradientini ham, issiqlik tarqalish jadalligini ham sezilarli darajada oshirgan.

Mualliflar geotermal manbalar binolarni isitish uchun katta salohiyatga ega degan xulosaga kelgan.

Tadqiqotni o‘qing: COMSOL Multiphysics dasturi yordamida geotermal quduq atrofida issiqlik tarqalish jarayonlarini modellashtirish (qisqacha mazmuni, asosiy jihatlari va PDF)

Manbalar

Toshmamatov & Faiziev (2026). Modeling of Heat Propagation Processes Around a Geothermal Well Using COMSOL MultiphysicsAlternative Energy, 1(22)-son, 2026

Boshqa yangiliklar

Issiqxonada o‘sayotgan yashil pomidorlar

Qonunchilik2026-yil 14-oktabr

Issiqlik nasosi yoki geotermal energiya bilan isitiladigan issiqxonalarga qishki elektr xarajatlarining yarmi qoplab beriladi

13-oktabrda imzolangan Prezident qaroriga ko‘ra, 2026-yil 1-noyabrdan «yashil» isitishdan foydalanadigan issiqxonalarning oktabr–mart oylaridagi elektr xarajatlarining 50%i qoplab beriladi. Qarorda uskunalar uchun subsidiyalar, arzon kreditlar va soliq imtiyozlari ham nazarda tutilgan.

Ilmiy ko‘rgazmada poster stendlari orasidagi tashrif buyuruvchilar

Tadqiqotlar2026-yil 2-oktabr

Lids universiteti kampusidagi quduqdan ilk optik tolali seysmik profillar olindi

Ma’lumotlardan foydalanish mumkin, biroq usul hozircha suvli qatlamning isishini faqat taxminan 25 °C dan yuqorida aniqlay oladi.

Davlat bayroqlari qo‘yilgan uchrashuv stoli atrofidagi o‘zbek va xitoylik vakillar

Hamkorlik2026-yil 2-oktabr

«Issiqlik ta’minoti» AJ Xarbindagi universitet bilan geotermal tizimlarni muhokama qildi

«Issiqlik ta’minoti» AJ xorijiy investorlar bilan rejalashtirilgan 12 ta ustuvor loyihani taqdim etdi, tomonlar geotermal tizimlarni O‘zbekiston sharoitiga moslashtirishni muhokama qildi.

Davra suhbatidagi o‘zbek va fransuz mutaxassislari

Hamkorlik2026-yil 24-sentabr

BRGM bilan davra suhbati: Farg‘ona vodiysi shaharlarini geotermal suv bilan isitish

O‘zbek gidrogeologlari va fransuz mutaxassislari geotermal suvdan Farg‘ona vodiysi shaharlari uchun issiqlik manbai sifatida foydalanishni muhokama qildi.

Barcha yangiliklar