Jurnal maqolasi
Qumli suvli qatlamlarda yer osti suvlari to‘yinishini xlorid balansi usulida baholash: G‘arbiy Qizilqum, Qozog‘iston
Groundwater Recharge Estimation in Sand-Dune Aquifers Using Chloride Mass Balance Method: Western Kyzyl-Kum, Kazakhstan
https://doi.org/10.30919/ee2580
Asosiy jihatlar
- Yer osti suvlarida xloridning o‘rtacha konsentratsiyasi: 204,9 mg/l.
- To‘yinish: yiliga taxminan 80,63 mm; 72,4 km² maydonda yiliga taxminan 5,83 × 10⁶ m³.
- Atmosfera xloridlari oqimi 2020–2024-yillar bo‘yicha o‘rtacha olingan.
Kalit so‘zlar
- yer osti suvlarining to‘yinishi
- xlorid balansi
- qumli suvli qatlam
- Qizilqum
- Qozog‘iston
Qisqacha mazmun
Qumli massivlardagi chuchuk suv linzalari Qozog‘iston g‘arbidagi qurg‘oqchil hududlarda ichimlik suvi, texnik ehtiyojlar va chorva uchun suv manbai. Olmaotadagi U. M. Ahmedsafin nomidagi Gidrogeologiya va geoekologiya institutidan mualliflar G‘arbiy Qizilqum chuchuk suv linzasining to‘yinishini xlorid balansi usulida baholadi.
Ular atmosfera yog‘inlaridagi xloridlar bo‘yicha besh yillik (2020–2024) ma’lumotlarni linza bo‘ylab joylashgan kuzatuv quduqlaridagi yer osti suvlari kimyosi bilan birlashtirdi. Yer osti suvlarida xloridning o‘rtacha konsentratsiyasi 204,9 mg/l bo‘lganda to‘yinishning dastlabki bahosi yiliga taxminan 80,63 mm, ya’ni baholangan 72,4 km² maydonda yiliga taxminan 5,83 mln m³ ni tashkil etadi.
Baho xloridlar asosan atmosferadan kelgan taqdirdagina to‘g‘ri; mualliflar uni barqaror suv olish hajmi deb tushunmaslik kerakligini ta’kidlaydi.
Iqtibos namunasi
Valentina Rakhimova, Evgeny Sotnikov, Yermek Murtazin and Timur Rakhimov (2026). Groundwater Recharge Estimation in Sand-Dune Aquifers Using Chloride Mass Balance Method: Western Kyzyl-Kum, Kazakhstan. ES Energy & Environment (accepted manuscript, published online 13 October 2026). https://doi.org/10.30919/ee2580