Jurnal maqolasi
Kam o‘tkazuvchan rudalardan uranni quduqlar orqali yer ostida tanlab eritish jarayonini turli fizik usullar bilan jadallashtirishni tadqiq qilish
Исследования интенсификации процесса скважинного подземного выщелачивания урана из слабопроницаемых руд при воздействии на них различными физическими методами
- Navoi State University of Mining and Technologies, Navoi, Uzbekistan
- Peoples’ Friendship University of Russia (RUDN University), Moscow, Russia
https://doi.org/10.25018/0236_1493_2023_2_0_111
Asosiy jihatlar
- 0,1–0,01 mA/sm² o‘zgaruvchan tok: o‘tkazuvchanlik koeffitsiyenti 1,2 baravar yuqori (laboratoriya).
- Dala sinovlari: quduqlar debiti o‘rtacha 5 baravar yuqori.
- Magnitlangan kislotali eritmalar: gips va mexanik aralashmalar tezroq cho‘kadi.
Kalit so‘zlar
- yer ostida tanlab eritish
- kam o‘tkazuvchan uran rudalari
- jinslar o‘tkazuvchanligi
- elektr toki
- elektroosmos
- elektromagnit maydon
Qisqacha mazmun
Yer ostida tanlab eritish yo‘li bilan qazib olinadigan uran resurslarining asosiy qismi — yer po‘sti botiqlari zonalaridagi kam o‘tkazuvchan qumli-gilli yotqiziqlarda joylashgan kambag‘al rudali gidrogen konlar. Bunday rudalarni qazib olishga asosan ruda tanalarining eritmalar uchun o‘tkazuvchanligini oshirish orqali jalb qilish mumkin. Navoiyuranning kam o‘tkazuvchan uran konlarida uchta fizik usul sinalgan: rudadan o‘zgaruvchan tok o‘tkazish, kislotali eritmalarga magnit ishlov berish va ultratovush tebranishlari.
Laboratoriyada 0,1–0,01 mA/sm² zichlikdagi o‘zgaruvchan tok o‘tkazuvchanlik koeffitsiyentini 1,2 baravar oshirgan va metall ajratib olishni ko‘paytirgan; dala sinovlari buni tasdiqlagan — quduqlar debiti o‘rtacha 5 baravar oshgan. Magnit ishlov berilganda gips va mexanik aralashmalar kislotali eritmalardan tezroq cho‘kadi, bu texnologik eritmalarni tozalashda foydali bo‘lishi mumkin. Laboratoriya tajribalarida ultratovush tebranishlari eritish tezligini ham, eritmalardagi metall konsentratsiyasini ham oshirgan.
Iqtibos namunasi
Sh. Sh. Alikulov, R. R. Ibragimov and R. A. Khamidov (2023). Stimulation of in situ uranium leaching from low permeable ore in treatment by different physical methods. Gornyi informatsionno-analiticheskii byulleten (Mining Informational and Analytical Bulletin), 2023, No. 2, pp. 111–126. https://doi.org/10.25018/0236_1493_2023_2_0_111